fbpx

KULTURNO NASLEĐE

Kada je 1965. godine dr Dragoslav Srejović, arheolog svetskog glasa, otpočeo iskopavanja na desnoj obali Dunava, u Đerdapskoj klisuri, nije ni slutio da će naići na središte jedne od najblistavijih kultura praistorije. Na arheološkoj karti Evrope Lepenski vir danas je upisan  kao jedno od najznačajnijih nalazišta  iz doba mezeolita i neolita, u kome su sve do pred kraj ledenog doba, sedam hiljada godina pre nove ere, živeli stočari, lovci, ribolovci, sakupljači hrane, tvroci monumentalnih skulputra od kamena. Jedan od najznačajnijijh arheoloških lokaliteta Srbije i Evrope-Lepenski vir neprestano je u žiži javnosti, kako one stručne, tako i turista, željnih da se na samom izvoru sretnu sa dalekom prošlošću. 

U Gamzigradu, 11 kilometara zapadno od Zaječara,  nalazi se Felix Romuliana,  palata rimskog cara Gaja Valerija Maksimilijana Galerija, jednog od šesnaest  imperatora Rimskog carstva, rođenih na tlu današnje Srbije. Romulijana potiče  s kraja III i početka IV veka nove ere. Prostire se na šest i po hektara, a raskošnu palatu krase podni mozaici koji se mogu  meriti sa najboljim ostvarenjima kasnoantičkog doba u Evropi.             

Od 2007. Felix Romuliana nalazi se na UNESCO-voj listi svetske kulturne baštine.

Felix Romulijana
Timacum minus

Timacum minus je najstarije rimsko vojno utvrđenje u Istočnoj Srbiji. Datira iz prvog veka naše ere. Unutrašnjost utvrđenja ispunjena je različitim građevinama. Lapidarijum, sa rimskim kamenim spomenicima, nalazi se u Arheo-etno parku, smeštenom u dvorištu  škole, u obližnjem selu Ravna. Savladavši dunavsko i planinsko stenje, rimski car Trajan sagradio je put kroz Đerdapsku klisuru, sve do mesta gde je podigao most na Dunavu. Gradnja puta završena je 103. godine, a ovaj veliki poduhvat, ovekovečen je Trajanovom tablom, sa latinskom natpisom u Nacionalnom parku ’’Đerdap’’, kod Kladova. Trajanova tabla vidljiva je samo sa Dunava.

Sa vladavinom cara Trajana povezuje se i bivše vojno utvrđenje Dijana, danas arheološki lokalitet na obali Dunava, između Hidroelektrane ’’Đerdap 1’’ i Kladova. Arheološki lokalitet Šarkamen smešten je 25 kilometara od Negotina. Potiče iz kasnoantičkog perioda, s kraja trećeg i početka četvrtog veka. Bilo je to sedište rimskog cara Maksimina Daje. Mala riznica carskog zlatnog nakita sa Šarkamena, danas se čuva u Narodnom muzeju u Beogradu.

Na Dunavu, zapadno od Kladova nalazi se Tvrđava Fetislam. Ovu ’’Kapiju mira’’, kako se prevodi naziv, sagradili su Turci u XVI i XVII veku, a na upravu srpskom narodu predata je 1867. godine.

Da bi se odbranio od Avara i Slovena, rimski car Justinijan, na uspravnoj steni iznad reke Moravice, kod Sokobanje, sagradio je Sokograd. I posle Rimljana, Sokograd je bio  sklonište raznih vojski, a predanje kaže da je u njemu često utočište nalazio i legendarni Hajduk Veljko Petrović. 

Image
maj 24, 2018

Amam - tursko kupatilo

in Istorija-kultura

by GetToNet

Staro tursko kupatilo – Amam iz XV veka podignuto na temeljima rimskih termi....

Nalazi se u centralnom banjskom parku. Do današnjih dana zadržalo je prvobitni izgled, osim rasporeda unutrašnjih prostorija gde je po nalogu Knjaza Miloša 1834. godine dograđena Miloševa kada i 8 odvojenih kada.

Veoma atraktivna građevina i jedan od simbola Sokobanje sa velikom istorijskom, turističkom ali i medicinskom vrednošcu.

maj 24, 2018

Felix Romuliana

in Istorija-kultura

by GetToNet

Da li ste znali da je Felix Romuliana dom poslednjeg rimskog boga?

Desetak kilometara od Zaječara, okružena planinama istočne Srbije, nalazi se kasnoantička carska palata Felix Romuliana. Felix Romuliana je dom poslednjeg rimskog boga, imperatora Gaja Valerija Galerija Maksimijana, jednog od šesnaest imperatora Rimskog carstva rođenih na tlu današnje Srbije.  Podignuta je u 3. i 4. veku naše ere i jedan je od najsjajnijih primera rimskog dvorskog-memorijalnog graditeljstva. 

Zbog svojih jedinstvenih arhitektonskih obeležja, ali i lepote i kvaliteta sačuvanih umetničkih dela, podnih mozaika i skulptura, Romuliana je 2007. godine upisana na UNESCO-vu Listu svetske kulturne baštine. Ovaj grandiozni arhitektonski kompleks, opasan bedemom od dvadeset kula, imperator je po svojoj majci Romuli nazvao Romuliana.

maj 24, 2018

Legat galerija Miluna Mitrovića

in Istorija-kultura

by GetToNet

Galerija-legat Miluna Mitrovica je otorena je 21. juna 2001. godine, na inicijativu sokobanjskog akademskog slikara Miluna Mitrovica, koji je tom prilikom Sokobanji poklonio 150 slika. Magistar Milun Mitrovic je roden 15. decembra 1922. godine u sokobanjskom selu Rujevica. Diplomirao je 1948. godine na likovnoj akademiji u Beogradu. Bio je clan više udruženja likovnih umetnika u zemlji i inostranstvu. Imao je preko 40 samostalnih izložbi u zemlji. Dobitnik je više nagrada kao i ordena Republike sa zlatnim vencem.

U ovom objektu tokom godine smenjuju se postavke velikog broja priznatih domacih I svetskih imena umetnosti. Milun Mitrovic bio je I jedan od osnivaca Umetnicke kolonije “Sokograd”. Preminuo je u Sokobanji 2010. godine.

maj 24, 2018

Lepenski vir

in Istorija-kultura

by GetToNet

Lepenski Vir, eponimni lokalitet po kome je ime dobila i jedna mezolitska kultura, predstavlja izuzetno znacajno i po mnogo cemu jedinstveno praistorijsko nalazište. Na ovom lokalitetu izdvojena su naselja koja pripadaju ranom mezolitu, od 9500. do 7500 god. pre n.e. (Proto Lepenski Vir), poznom mezolitu, od 6300. do 5900. pre n.e. (Lepenski Vir Ia-e, Lepenski Vir II) i ranom neolitu, od 5900. do 5400. pre n.e. (Lepenski Vir IIIa-b). Pored istoimenog lokaliteta za kulturu Lepenskog vira vezuju se i druga mezolitska nalazišta na podrucju Ðerdapa, poput Vlasca, Padine, Hajducke Vodenice, Kule i drugih.

Lokalitet Lepenski Vir je iskopavan u kontinuitetu od 1965. do 1970. godine, a arheološkim istraživanjima rukovodio je dr Dragoslav Srejovic. U tom periodu je istražena površina od oko 2500 m2, sa kulturnim slojem debljine oko 3,5m. Tokom arheoloških istraživanja u mezolitskim slojevima otkrivena su planski podizana naselja sa staništima trapezoidne osnove, skeletni ostaci koji ukazuju na posebne pogrebne rituale, skulpture i žrtvenici od kamena kao i brojni sitni nalazi od kamena i kosti. Neolitsko naselje Lepenskog Vira pokazuje klasicne manifestacije starcevacke kulture – prelazak na sedelacki nacin života, promene u ekonomici i pojavu keramike.

Iako Lepenski vir deli sa ostalim mezolitskim naseljima Ðerdapa standarde lokalne materijalne kulture, kao što su pokretni arheološki materijal (okresano kameno orude, orude od kosti, roga i zuba divljeg vepra, kameno orude), ono cime se izdvaja od ostalih mezolitskih lokaliteta, jeste visok umetnicki nivo koji su njegovi stanovnici pokazali izradom velikog broja predmeta od kosti, roga, raznih vrsta kamena, minerala i stena koje su najcešce ukrašavali urezanim apstraktnim ili figuralnim motivima. Medu ovakvim predmetima se posebno isticu skulpture i „žrtvenici“ koji su krecnjackim malterom bili cvrsto zaliveni u podove staništa. Sve skulpture i žrtvenici napravljeni su od oblutaka krupnozrnog pešcara i razlicitih su velicina. U izradi su korišcene dve tehnike, iskucavanje i klesanje, a predstave su najcešce modelovane u plitkom reljefu.

Prema onome što prikazuju, skulpture se mogu podeliti na figuralne i ornamentalne. Na figuralnim skulpturama detaljno je oblikovana samo glava, sa istaknutim obrvama, ušima, nosom i ustima. Riboliki izgled ovih skulptura ukazuje na nesumnjiv uticaj ali i znacaj koji je za stanovnike Lepenskog vira imala reka. Na ornamentalnim skulpturama i žrtvenicima najzastupljeniji su motivi meandra, riblje kosti i pletenice. Umetnicke manifestacije sa Lepenskog Vira neraskidivo su vezane za arhitekturu, pogrebni ritual i religijska shvatanja njegovih stanovnika. Njihova zastupljenost i raznovrsnost ukazuju na to da je naselje na Lepenskom Viru imalo posebnu ulogu i da je možda predstavljalo sakralni centar mezolitskih zajednica u Ðerdapu.

maj 24, 2018

Muzej Hajduk Veljka

in Istorija-kultura

by GetToNet

Barutana se nalazi u porti Saborne crkve Svete Trojice u Negotinu. Zidana je kamenom, sa krovom na cetiri vode i do danas je u potpunosti sacuvala svoj autentican izgled. Cinila je sastavni deo utvrdenja „Baba Finke“ a danas je njen jedini ostatak, pošto je utvrdenje srušeno 1883. godine. Podignuta je specijalno za cuvanje baruta, što je uslovilo i njeno graditeljsko rešenje. Ukopana je u zemlju sa krovom na cetiri vode, zasvedena poluoblicastim svodom i pokrivena ceramidom. Iz ovog utvrdenja Hajduk Veljko je branio Negotin od Turaka tokom Prvog srpskog ustanka. Veljko Petrovic, jedan od najvecih junaka Prvog srpskog ustanka, bio je hajduk u ceti Stanoja Glavaša, a vojvoda je postao 1811. godine kada je došao u Negotin. U ustanku je ucestvovao od samog njegovog pocetka, istakao se u borbama oko Banje i Varvarina kao i u odbrani Negotina, gde je herojski poginuo 1813. godine.

Baba Finka se nalazila na prostoru sadašnje zgrade Skupštine opštine Negotin, crkve, porte i gimnazijske zgrade, dvorišta i obližnjih ulica. Po izgledu to je bila više osmatracnica nego utvrdenje, gde je Hajduk Veljko živeo sa svojom drugom ženom Cucuk Stanom. Sama kula, sacinjena od drveta, imala je više tavana, a na vrhu trem, koji se držao na debelim i snažnim stubovima.

maj 24, 2018

Muzej Krajine

in Istorija-kultura

by GetToNet

Muzej Krajine osnovan je 1934. godine. Ideja o osnivanju Muzeja zaceta je prilikom obeležavanja stogodišnjice oslobodenja Timocke Krajine od Turaka. Tim povodom, 21. septembra 1933. godine, priredena je izložba pod nazivom Starine Krajine, nakon koje su entuzijasti i zaljubljenici u starine došli na ideju da bi u Negotinu mogao da se otvori muzej, što je i ucinjeno godinu dana kasnije. Ban Moravske banovine u Nišu, poznati književnik Jeremija Živanovic (1874–1940. godine), aktom II br. 3322 od 16. februara 1934. godine potvrdio je Pravila muzejskog društva u Negotinu, kao i osnivanje muzeja pod nazivom Gradski muzej Hajduk Veljko u Negotinu – Krajina. Za osam decenija postojanja Muzej je u nekoliko navrata menjao ime, a danas nosi naziv Muzej Krajine.

Svoju osnovnu delatnost sakupljanja, cuvanja, zaštite i prezentacije pokretnih kulturnih dobara Muzej Krajine ostvaruje kroz poslove svojih odeljenja: arheološkog, etnološkog, istorije umetnosti, istorijskog, kao i odeljenja za dokumentaciju, vodicku službu i biblioteku. Muzejski fond se postepeno uvecavao, tako da danas poseduje preko 15.000 predmeta. Muzej Krajine je muzej kompleksnog tipa u ciji sastav ulaze: centralna zgrada s arheološkom, etnološkom, istorijskom i umetnickom postavkom, Rodna kuca Stevana Stojanovica Mokranjca i Muzej Hajduk Veljka. Osim pomenutih objekata u gradu, Muzej Krajine stara se i o Rodnoj kuci Momcila Rankovica u Rajcu i arheološkom nalazištu Vrelo –Šarkamen.

Zgrada u kojoj je smešten Muzej podignuta je krajem XIX i pocetkom XX veka. Stalna postavka prati istorijski razvoj Negotinske Krajine od najstarijih vremena do XX veka i predstavljena je kroz eksponate iz arheološke, etnološke, istorijske i umetnicke zbirke.

maj 24, 2018

Muzej Timočke bune

in Istorija-kultura

by GetToNet

Muzej Timocke bune u Boljevcu nalazi se u rekonstruisanoj zgradi nekadašnje stare apsane (zatvora), u kojoj su tokom istoimene bune bili zatvoreni pobunjenici iz celog crnoreckog kraja. Otvoren je 1983. godine - na stogodišnjicu Timocke bune. Konzervatorsko-restauratorske radove radio je Zavod za zaštitu spomenika kulture iz Niša, pod cijom je muzej i zaštitom od 15. maja 1980. godine.

Apsana je izgradena 1860. godine, kada je knez Miloš Obrenovic proglasio Boljevac sedištem sreza. Javni objekti kao što je apsana i crkva, cija je izgradnja završena 1861. godine, bile su neophodne institucije za novo administativno sedište koje je Boljevac imao. U zgradi apsane bila je koncentrisana sva upravna i sudska vlast.

Postavka muzeja prati vreme pre Timocke bune, pocetak bune (koja je nastala kao reakcija na birokratsku vladu i apsolutisticki nacin vladavine Milana Obrenovica), borbu narodne i stajace vojske, organizaciju vojske 80-ih godina XIX veka, stanje stanovništva s kraja XIX veka, najznacajnije licnosti vezane za bunu... sve do gušenja bune olicene u Prekom sudu. Muzej sadrži bogatu kolekciju dokumenata iz 1883. godine kao što su: Zakon o ustrojstvu vojske, Ukaz o razrešenju vlade Milana Pirocanca i postavljanju vlade Nikole Hristica, pismo komandanta cestobrodickog odreda, pukovnika Mihajla Sreckovica glavnom komandantu stajace vojske, Smrtne presude Prekog suda pojedinim vodama pokreta i mnoga druga.

maj 24, 2018

Sokograd

in Istorija-kultura

by GetToNet

Sokograd, srednjevekovni grad-tvrdjava, nalazi se 2 km jugoistocno od centra Sokobanje, na steni iznad kanjona reke Moravice. Izgraden je krajem XIII i pocetkom XIV veka na temeljima rimske tvrdave koja datira iz perioda IV – VI veka. Spominje se u spisima iz doba Stevana Nemanje kao grad Sokolac, kasnije i u biografiji despota Stefana Lazarevica. U vreme srpske srednjovekovne države u njemu su živele srpske velmože. Razoren je 1413. godine u borbama za turski presto, izmedu Bajazitovog sina sultana Muse i odmetnika Hamuz bega i od tada nije obnavljan.

Ime Lepterija je nastalo prema grckom elefterija što znaci slobodište. Nadomak Lepterije je Sokograd u kome su nekada živeli robovi. Oni su izlazili van zidina tvrdave i okupljali se oko izvora vode. Pretpostavlja se da je medu robovima bilo i Grka, pa otuda i ime.

maj 24, 2018

Spomen česma Kneza Miloša

in Istorija-kultura

by GetToNet

Neposredno pored arheloškog lokaliteta Trebic nalazi se cesma Knjaza Miloša Obrenovica, podignuta u njegovu cast 1860. godine. Iako više puta obnavljana, zadržala je svoj autenticni izgled do danas. Zahvaljujuci lekovitoj sokobanjskoj vodi mnogi koji su je pili osetili su njene blagodeti. Madju njima je bio i sam Knjaz koji je iz tog razloga naložio da se spomen cesma podigne na ulazu u Banju.

Potpuno je ocuvan originalan natpis na cesmi: "Miloš Obrenovic I, Knjaz Srpski, podiže ovaj istocnik za veciti spomen dolaska svog u Banju, 10 godine 1860".

maj 24, 2018

Srednjovekovna tvrđava Fetislam

in Istorija-kultura

by GetToNet

Ova srednjovekovna tvrdava, ukupne površine oko 18 ha, nalazi se na samoj obali Dunava, na ulasku u grad Kladovo (iz zapadnog pravca). Cine je dve fortifikacione celine, Veliko i Malo utvrdenje - Kastel, koji je inkorporiran u vecu, mladu tvrdavu.

Velika tvrdava – Veliki grad, kako se još naziva, najvecih dimenzija 480 x 260 m, u osnovi je poligonalna, kasno-srednjovekovna, bastiona tvrdava, sa 6 poligonalnih kula-bastiona, povezanih bedemima. Tvrdava sadrži zidane prolaze, okružena je vodenim rovom sa kontraeskarpom širine do 30 m i sa pokretnim mostovima ispred sve tri glavne kapije.

maj 24, 2018

Timacum Minus

in Istorija-kultura

by GetToNet

Timacum Minus se nalazi u dolini Belog Timoka kod sela Ravna. Utvdenje je pravougaone osnove. Dimenzije 144x112 m i ukupne površine oko 2h. Konstatovane su cetiri osnovne faze izgradnje. Obuhvata periode od I-V veka. Otkriveni epigrafski spomenici na samom lokalitetu, govore nam o posadi Timacum Minus-a. Natpisi svedoce o prisustvu vojnika IV Flavijeve i VII Klaudijeve legije, I konhorte Tracana iz Sirije, I kohorte Montanorum iz Recija i Norika kao i o prisustvu jedinice II kohorte Dardanaca.

Zbirka spomenika sa ravanskog utvrdenja izložena je u lapidarijumu Arheo-etno parka Ravna. U samoj unutrašnjosti utvrdenja istražena su dva objekta- horreum i kružni objekat u severoistocnom uglu. Jugozapadno od utvrdenja nalazi se javno kupatilo sa ocuvanim sistemom grejanja – hipokaustom. Na prostoru severoisticno od utvrdenja na obali Timoka istraženo je rimsko kupatilo – terme. Severno i južno od utvrdenja otkriveni su ostaci civilnog naselja. Arheološkim istarživanjima ovog prostora ustanovljeno je postojanje gradevina iz perioda II-III veka. Na bregu Slog otkrivena je nekropola iz poznorimskog i srednjovekovnog perioda. Nekropola je smeštena zapadno od utvrdenja, a na desnoj obali Ropinskog potoka istražen je manji deo biritualne nekropole, sa spaljenim i sahranjenim pokojnicima, s kraja III ili pocetka IV veka.

maj 24, 2018

Trajanov most

in Istorija-kultura

by GetToNet

Trajanov most je bio monumentalna gradevina na reci Dunav u delu gde protice kroz Ðerdapsku klisuru i spajao je Gornju Meziju i Dakiju (današnju Srbiju i Rumuniju) za vreme Rimskog carstva. Most je izgraden po naredbi rimskog cara Marka Ulpije Nerva Trajana. Most je svecano otvoren 105. godine na Dunavu, tokom Drugog pohoda rimskog caraTrajana na Dacane. Dužina mosta je bila 1.097,5 metara i oko 1.000 godina je važio za najduži most ikada sagraden u svetu. Nalazio se u blizini današnjeg sela Kostol kod Kladova sa srpske strane i Turn Severina sa rumunske strane. Most je projektovao najveci arhitekta toga doba Apolodor iz Damaska. Arheološki ostaci Trajanovog mosta i rimskog naselja Pontes se nalaze nekih pet kilometara od Kladova, istocno od sela Kostol. Most spada u red najznacajnih dela rimskog gradevinarstva.

Pozadina izgradnje mosta
Marko Ulpije Nerva Trajan je roden 53. godine, umro 117, a na presto stupio 98. godine kao rimski car, naslednik Nervin i pripadnik Antoniske dinastije. Prilikom preuzimanja vlasti Trajan je rekao: „Bicu poštovan kada Dakiju ucinim rimskom provincijom i kada Dunav i Eufrat predem preko mosta”

maj 24, 2018

Trajanova tabla

in Istorija-kultura

by GetToNet

"Tabula Traiana" - je natpis uklesan u steni pored Dunava, u Ðerdapskoj klisuri, 2,5 km uzvodno odTekije. Posvecena je rimskom caru Trajanu i predstavlja deo je grupe antickih spomenika na rimskom putu kojem pripadaju i ostaci mosta kojeg je Trajan sagradio preko Dunava. Trajanova tabla prvobitno je bila postavljena na 1,5 m iznad rimskog puta pored Dunava. Tabla je, zajedno sa delom puta, 1969. isecena i po vertikali premeštena na viši nivo da bi se zaštitila od podizanja nivoa Dunava do koga je došlo posle izgradnje Hidroelektrane "Ðerdap I".

maj 24, 2018

Utvrđenje Dijana

in Istorija-kultura

by GetToNet

Rimski kastrum (logor) Diana podignut na visokoj steni iznad Dunava, Karatašu, kod sela Sipa u blizini Kladova. Izgradnja najranijeg zemljano-drvenog utvrdenja vezana je za dolazak prvih vojnih formacija na Dunav, pocetkom I veka. Kameno utvrdenje vecih dimenzija (140×136 m) vezuje se za gradevinske aktivnosti cara Trajana i završeno je kada i prokopavanje Sipskog kanala (101. godine), kojim je otklonjena najveca prepreka za plovidbu Dunavom.

maj 24, 2018

Vrelo Šarkamen

in Istorija-kultura

by GetToNet

Rimsko nalazište Vrelo iz IV veka nalazi se na levoj obali Vrelske reke, 6 km zapadno od sela Šarkamen kod Negotina. Ovaj lokalitet prvi je zabeležio Feliks Kanic 1889. godine, a arhitekta Ðurde Boškovic je 1947. godine skicirao vidljive objekte: utvrdenje, most i hram na levoj obali, i terme na desnoj obali Vrelske reke. Prva arheološka istraživanja na Šarkamenu preduzeli su kustosi Muzeja Krajine u Negotinu, Milica i Ðorde Jankovic, 1975. godine, kada su nadeni delovi carske porfirne skulpture. Istraživaci su ovu statuu od skupocenog kamena opredelili u tetrarhijski period, a utvrdenje su datovali u ranovizantijsko vreme, VI vek.

U periodu od 1994. do 2003. godine SANU, Arheološki institut u Beogradu i Muzej Krajine u Negotinu vršili su sistematska arheološka istraživanja ovog nalazišta. Otkriveno je više objekata na levoj i desnoj obali Vrelske reke, medu kojima su najznacajniji utvrdenje carske rezidencije i memorijalni kompleks sa carskim mauzolejom i konsekrativnim tumulom.

maj 24, 2018

Narodni muzej Zaječar

in Istorija-kultura

by GetToNet

Narodni muzej u Zaječaru je osnovan 1951. godine kao zavičajna zbirka. Kulturno-istorijski značaj eksponata svrstavaju Narodni muzej u Zaječaru u red najznačajnijih muzeja u Srbiji. Danas muzej poseduje odeljenja: arheologije, istorije, istorije umetnosti i etnologije, koja imaju stalne izložbene postavke u zgradi muzeja, Radul-begovom konaku i Muzeju Timočke krajine u Boljevcu. Od 1996. godine muzej ima i odeljenje dokumentacije, kao zasebno odeljenje. Pojedini eksponati zauzimaju istaknuto mesto u svetskoj kulturnoj baštini (mozaici, skulpture, arhitektonska dekoracija carske palate Romuliana).

maj 24, 2018

Kuća Ace Stanojevića

in Istorija-kultura

by GetToNet

U Njegoševoj ulici, jednoj od najlepših u Knjaževcu nalazi se Muzej grada Knjaževca - Kuća Ace Stanojevića. Zaveštan gradu, beše to nekad dom Ace Stanojevića, radikalskog prvaka, bliskog saradnika Nikole Pašića, predsednika Narodne skupštine Srbije.

Kuća je spomenik kulture, sagrađena 1910. godine, po planovima bečkog preduzimača Folkera, a po uzoru na italijanske vile, u stilu secesije. Atraktivni drveni trem vodi do prostorija u kojima kao da je vreme stalo krajem XIX veka. Prostrani salon, radna soba, satovi, vaze, porcelan sve odiše toplom odmenošću.

Lični predmeti Ace Stanojevića, kao i mnogi eksponati dobijeni od starih porodica, podsećaju da je Knjaževac jedna od najstarijih varoši u Srbiji.

maj 24, 2018

Radul-Begov konak

in Istorija-kultura

by GetToNet

Radul-begov konak se nalazi u centru grada, u ulici Ljube Nešića. Predstavlja jedan od spomenika orijentalne arhitekture u ovom kraju. Prema legendi, sagrađen je krajem 18. veka. Pripadao je nepoznatom turskom begu. Po oslobođenju Timočke krajne od Turaka 1833.godine otkupljuje ga trgovac Radul Gligorijević, po kome je čardak dobio ime. Kompletno je obnovljen 1975.godine. Na spratu je smeštena stalna postavka, u prizemlju je galerija u kojoj se pored likovnih održavaju i prodajne izložbe skulptura i proizvoda domaće radinosti kao i književne večeri i promocije knjiga. Prostor Radul-begovog čardaka je i omiljeno mesto okupljanja mladih.

maj 24, 2018

Vrmdžanski grad

in Istorija-kultura

by GetToNet

U dolini Pakleša, nedaleko od sela Vrmdža,  nalaze se zidine starog grada za koga meštani kažu da je "latinski". Grad je iz rimskog doba i nastao je u periodu do VI veka u vreme vladavine cara Justinijana. Podignut je radi odbrane ovog dela vizantijske teritorije od prodora Avara i Slovena. Razoren je 1416. godine i to je sve što se o njemu zna u antropološko-demografskom pogledu. Kako legenda tvrdi poharao ga je lično Musa Kesedžija.

Takođe postoji i legenda o tome kako je grad osvojen i koja glasi:

„Kako je građen na nepristupačnim stenama i kako je bio dobro utvrđen, Turci nisu mogli nikako da ga osvoje. Pored toga u gradu je bila dovedena voda i veća količina hrane. Onda su  potplatili jednu babu da im kaže kako da osvoje grad. Baba ih nauči da nađu konja, ajdira i da mu devet dana ne daju da pije vodu, pa da ga povedu oko grada. Gde konj počne nogom kopati, tu da kopaju, jer su tu vodovodne cevi i da preseku vodu. Istovremeno, baba poruči zapovedniku grada da će biti pobeđen, no da potkuju konje naopako i da kroz tajni prolaz napuste grad i tako se izvuku iz opsade. Ovi to i učiniše. Kad su Turci videli tragove, pomisliše da je u grad stiglo pojačanje, ali kada u grad uđoše zatekoše sve pusto.“

maj 24, 2018

Arheo-etno park Ravna

in Istorija-kultura

by GetToNet

Arheo etno park u Ravni nalazi se osam kolimetara severno od Knjaževca. Posebno je popularna među ljubiteljima običaja i tradicije, a sam ambijent parka vraća dve stotine godina unazad u život sela s kraja XIX i početka XX veka. Stara moravksa kuća, građena od bondruka, preseljena je sa Stare planine. U dvorištu je "prizemnuša" sa vencima paprike, okačenim o neravne duvare, a u blizini je i kazanica za pečenje rakije sa lulom od trešnjevog drveta. U podrumu jedne od kuća nalazi se muzej vina sa vinotekama, dok je u staroj seoskoj školi u okviru kompleksa, nalazi se istraživačka stanica za studente i naučnike, a u dvorištu je i lapidarijum sa rimskim spomenicima, pronađenim na kasnoanitičkom lokalitetu Timacum minus. Tako se u Ravni etno motivi i tradicija prepliću sa dalekom istorijom.

maj 24, 2018

Rajačke pivnice

in Istorija-kultura

by GetToNet

Tradicionalni način podizanja vinograda, rezidbe, obrade i pravljenja vina ostao je sačuvan u veikoj meri u Krajini. Prerada grožđa i nega vina odvijaju se u posebnim prostorijama - objektima koje se nazivaju pivnice (pimnice). Građene su od kamena, često tesanog, od brvana ili bondruka, debelih zidova, često i preko 60 cm.
Pivnice se više ne grade i u mnogim selima su kompleksi pivnica nestali, ostale su sačuvane Rajačke, Rogljevske, Smedovačke, Štubičke i Bratujevačke pivnice. Domaćini su se potrudili da neke od njih preurede u savremeni funkcionalni prostor, zadržavajući specifičan ambijent. Taj prostor su ponudili turistima i u pivnicama se može degustirati i kupiti vino.
Rajačke pivnice  se nalaze nedaleko od istoimenog sela, na brežuljku pored Timoka. Predstavljaju jedinstven arhitektonski kompleks vinskih podruma nastao od polovine XVIII do tridesetih godina XX veka. Kompleks čini 270 pivnica oko centralnog trga sa česmom. Građene su od tesanog kamena i brvana, a pokrivene ćeramidom. Podrumi su delimično ukopani u zemlju kako bi temperatura vrlo malo varirala tokom godine, a na spratu su prostorije za boravak u doba berbe i negovanja vina.

maj 24, 2018

Zavičajni muzej Knjaževac

in Istorija-kultura

by GetToNet

1970. godine nа inicijаtivu učiteljа Nikole Micićа Lаnde, Knjаževаc dobijа istrijsko-muzejsku zbirku osnovаnu pri Mаtičnoj biblioteci, а od 1971. grаd preuzimа brigu o stаrinаmа i predmetimа sа obližnjih lokаlitetа. Muzejskа zbirkа nаlаzilа se u prostorijаmа Mаtične biblioteke nа Trgu oslobođenjа br. 19 sve do 1975. godine kаdа je, nаkon sistemаtskih аrheoloških istrаživаnjа nа rimsko-vizаntijskom lokаlitetu Timacum Minus u selu Rаvnа, otvorenа stаlnа muzejskа postаvkа u zgrаdi u Kаrаđorđevoj ulici.

februar 06, 2019

Crkve i manastiri

in Istorija-kultura

by GetToNet

raris logo

Trg oslobođenja bb; 19000 Zaječar

tel/fax. +381 (0)19 426 376
tel/fax. +381 (0)19 426 377

office@visiteastserbia.rs

 

Portal VisitEastSerbia razvio je RARIS u saradnji sa turističkim organizacijama regiona